Re-integratie stopt niet bij de grens

Europa kent vrij verkeer van goederen, diensten en mensen. Mensen die naar Nederland komen om te werken kunnen ook uitvallen door ziekte of een ongeval. Soms keren ze daarna terug naar hun land van herkomst, waar ze nog steeds een uitkering van UWV ontvangen. Hoe zitten de andere Europese arbeidsongeschiktheidsstelsels eigenlijk in elkaar? Hoe gaan andere Europese landen om met verzuim en re-integratie? En wat kunnen we van elkaar leren? Dit vroegen we aan Esther Wieldraaijer en Djoeke Petter van UWV.

In Werkwijs, de podcast van het AKC, spraken we met Esther en Djoeke re-integratie in Europa. Zij zijn betrokken bij onderzoek naar dit onderwerp. Dit artikel is een korte weergave van het gesprek. De hele aflevering luister je onder aan dit artikel of in je favoriete podcastapp.

Kleinschalig onderzoek bij AKC

De aanleiding voor het onderzoek naar re-integratie in Europa ontstond vrij spontaan, zo vertellen Esther (arbeidsdeskundige in bijzondere zaken bij UWV) en Djoeke (wetenschappelijk medewerker bij UWV). Tijdens een congres van de NVvA en het AKC raakten ze met elkaar in gesprek, waarna het onderzoeksidee vorm kreeg. Esther besloot vervolgens om kleinschalig onderzoek te doen via het AKC, met Djoeke als begeleider.

Ook voor Esther zelf met meer dan twintig jaar ervaring als arbeidsdeskundige, bood het onderzoek nieuwe inzichten. ‘Het was voor mij heel belangrijk om dit onderzoek te mogen doen. Vooral de interviews met andere professionals in andere landen maakten indruk én waren een hoogtepunt’, vertelt ze.

Verschillen over de grens

Europese landen hebben vaak met vergelijkbare vraagstukken te maken als het gaat over verzuim en re-integratie, vertelt Esther. ‘Ze geven daar op heel verschillende manieren invulling aan. Zelfs tussen buurlanden zijn de verschillen groot. Zo wordt in België scholing ingezet als middel voor re-integratie en ligt het initiatief meer bij de cliënt. En kiest Duitsland juist voor een aanpak die ook factoren buiten het werk die herstel en re-integratie beïnvloeden meeneemt. Denk aan iemand die net gescheiden is. Die persoon moet eerst een woning vinden voordat er écht ruimte is om over werk na te denken’

De verschillen tussen landen hangen ook samen met de inrichting van het sociale stelsel. Djoeke: ‘Door het unieke Nederlandse systeem, waarin werkgevers twee jaar lang ziekengeld betalen, is bij ons de behoefte groot om mensen te activeren. In andere landen is het systeem anders ingericht, wat ook leidt tot andere keuzes. Al zetten we wel stappen bij de inzet van scholing, zoals dat ook in België gebeurt. UWV test nu bijvoorbeeld of scholing bij WIA-trajecten tot betere resultaten leidt.’

Blijven leren

De belangrijkste conclusie uit het onderzoek is volgens Esther en Djoeke dat internationale samenwerking waardevolle inzichten kan opleveren. Esthers tip voor professionals in het veld: ‘Zoek je collega’s in het buitenland op.’ Want hoewel systemen verschillen, delen landen uiteindelijk dezelfde uitdaging: hoe kun je mensen succesvol laten re-integreren?

Lees het onderzoeksverslagOpent in een nieuwe tab:   Meer over kleinschalig onderzoekOpent in een nieuwe tab:

Werkwijs, de podcast van het AKC

De arbeidsmarkt staat onder druk. Werkgevers zoeken personeel, maar tegelijk vallen er steeds meer mensen uit. En wie wil werken, kan dat niet altijd zomaar. Hoe zorgen we ervoor dat mensen niet alleen aan het werk komen, maar ook gezond en met plezier aan het werk blijven?  In de podcast Werkwijs zoeken we antwoord op die vraag. We gaan dieper in op de praktijk van arbeidsdeskundigen, onderzoekers, werknemers en werkgevers. Samen verkennen we wat werkt bij het vinden, houden én hervinden van werk.

Luister de aflevering met Esther en Djoeke en alle andere afleveringen via deze pagina of je favoriete podcastapp.