Arbeidsdeskundigen worden vaak betrokken als een werknemer al langere tijd verzuimt. Gemiddeld pas in week 42 van een verzuimtraject. Terwijl de signalen van overbelasting vaak al vóór uitval zichtbaar waren. Wat kunnen arbeidsdeskundigen betekenen als zij al in een eerdere fase worden ingezet?
Die vraag stond centraal in het kleinschalige onderzoek van Cynthia Houtman, dat in mei is afgerond. Zij sprak met 16 ervaren arbeidsdeskundigen en analyseerde 7 praktijkvoorbeelden. Het onderzoek laat zien hoe preventieve inzet eruitziet als die daadwerkelijk voorkomt.
De praktijkvoorbeelden laten zien dat arbeidsdeskundigen al voor verzuim het verschil kunnen maken. Zo viel het één arbeidsdeskundige op dat een kassamedewerker een ongewone, belastende houding aannam tijdens het werk. Zij was al vaker uitgevallen. Door dit te bespreken met de werkgever en te zoeken naar aanpassing van taken, kon de medewerker worden herplaatst naar een minder belastende functie. Dit vergrootte haar inzetbaarheid.
Ondanks de kansen die arbeidsdeskundigen zien, komt preventieve inzet nog beperkt voor. Dat heeft meerdere oorzaken. Zo is het stelsel ingericht op handelen nadat iemand uitvalt, niet ervoor. Preventieve begeleiding is vaak geen onderdeel van de reguliere dienstverlening. Bovendien weten werkgevers, bedrijfsartsen en hr-functionarissen vaak niet wat een arbeidsdeskundige preventief kan betekenen.
Volgens de geïnterviewden is er geen eenvoudige oplossing om preventieve inzet op grote schaal van de grond te krijgen. Daarvoor zijn ontwikkelingen op verschillende niveaus nodig. Denk aan grotere bekendheid, aanpassing in financiering en organisatie, aandacht voor preventie in opleidingen en systeemveranderingen.
‘Preventie kent veel verschillende vormen’, zegt Marianne Holleman, directeur van het AKC. ‘Het kan op individueel en groepsniveau plaatsvinden, en altijd in samenhang met andere professionals en stakeholders. Dit onderzoek laat zien dat er kansen liggen, maar ook dat verdere verdieping nodig is. Samen met de beroepsvereniging denken we na over een vervolg op dit onderzoek.’
Lees het onderzoeksrapportOpent in een nieuwe tab:
Vrouwspecifieke aandoeningen hebben vaak invloed op de belastbaarheid. Het AKC organiseert een focusgroep om te verkennen op welke manier dit speelt in het arbeidsdeskundig veld.
Wat gebeurt er als je technologie niet bedenkt vóór mensen met een beperking of die dreigen uit te vallen, maar samen mét hen? Op 19 januari bezocht de kerngroep Technologisering TINT, de Technohub Inclusieve Technologie Nederland, in Apeldoorn. Hier zagen we mooie voorbeelden van inclusieve technologie die is ontstaan in co-creatie met verschillende doelgroepen op de arbeidsmarkt.
