ICF – International classification of functioning, disability & health

De International Classification of Functioning, Disability and Health (ICF), ontwikkeld door de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO), is een raamwerk dat een gestandaardiseerde taal en structuur biedt voor het beschrijven van de gezondheidstoestand en het functioneren van mensen. Het doel van de ICF is om een holistisch beeld te geven van de gezondheid van een individu. Dit gebeurt door niet alleen te kijken naar de medische diagnose, maar ook naar hoe iemand functioneert in het dagelijks leven en welke factoren dit functioneren beïnvloeden.

De ICF is opgebouwd uit twee delen:

1. Functioneren en handicap:
   • Lichamelijke functies en anatomische eigenschappen: Dit domein beschrijft de fysiologische functies van lichaamssystemen (bijvoorbeeld zintuigen, spijsvertering) en de anatomische eigenschappen (bijvoorbeeld organen, ledematen).
   • Activiteiten en participatie: Dit domein richt zich op de uitvoering van taken en deelname aan het maatschappelijk leven. Activiteiten verwijzen naar de uitvoering van taken of acties door een individu, terwijl participatie verwijst naar betrokkenheid bij een levenssituatie.
2. Contextuele factoren:

• • Omgevingsfactoren: Deze factoren omvatten de fysieke en sociale omgeving waarin mensen leven, hun leven leiden en die hun houding beïnvloedt. Voorbeelden zijn producten en technologie, natuurlijke en door de mens gemaakte veranderingen in de omgeving, ondersteuning en relaties, attitudes en diensten, systemen en beleid.
  • Persoonlijke factoren: Hoewel deze niet expliciet zijn opgenomen in de ICF-classificatie, worden ze erkend als belangrijke invloeden op het functioneren. Dit omvat leeftijd, geslacht, sociale achtergrond, opleiding, beroep, ervaringen uit het verleden, karakterstijl en andere factoren die niet direct gerelateerd zijn aan de gezondheidstoestand.

De ICF gebruikt een coderingssysteem om verschillende aspecten van gezondheid en functioneren te beschrijven. Elke component heeft zijn eigen set van codes, die bestaan uit een letter (b voor lichaamsfuncties, s voor anatomische eigenschappen, d voor activiteiten en participatie en e voor omgevingsfactoren) gevolgd door een numerieke code die de specifieke categorie aangeeft. Bijvoorbeeld: ‘d450’ verwijst naar wandelen, een activiteit.

Door deze gestructureerde aanpak kunnen arbeidsdeskundigen, zorgverleners, beleidsmakers en onderzoekers een gemeenschappelijke taal gebruiken om de gezondheid en het functioneren te beschrijven.

De International Classification of Functioning, Disability and Health (ICF) werkt omdat het een uitgebreide, gestandaardiseerde taal en raamwerk biedt voor het beschrijven en meten van gezondheid en functioneringsniveaus. Dit systeem, ontwikkeld door de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO), wordt wereldwijd gebruikt en ondersteunt een holistische benadering van gezondheidszorg en welzijn. De belangrijkste redenen waarom de ICF effectief is, zijn:

1. Holistische benadering: de ICF houdt rekening met de fysieke, mentale en sociale aspecten van gezondheid. Het kijkt naar het functioneren van een individu in zijn geheel, inclusief lichamelijke functies, activiteiten, participatie en omgevingsfactoren. Hierdoor kan het een volledig beeld geven van de gezondheidstoestand van een persoon.
2. Gestandaardiseerde taal: de ICF biedt een gemeenschappelijke taal die zorgverleners, onderzoekers, beleidsmakers en andere belanghebbenden kunnen gebruiken om gezondheid en functioneren op een uniforme manier te beschrijven en te meten. Dit bevordert duidelijkheid en consistentie in communicatie en documentatie.
3. Multidisciplinaire toepassing: de ICF is ontworpen voor gebruik door verschillende disciplines in de gezondheidszorg, waaronder artsen, therapeuten, verpleegkundigen, maatschappelijk werkers. Deze brede toepasbaarheid maakt het een veelzijdig hulpmiddel in de gezondheidszorg en revalidatie.
4. Persoonlijke benadering: de ICF ondersteunt een persoonsgerichte benadering door de focus op de wijze waarop gezondheidscondities het dagelijks leven en de participatie in de samenleving beïnvloeden. Dit helpt zorgverleners om behandelingsplannen af te stemmen op de specifieke behoeften en doelen van de patiënt.
5. Beleid en onderzoek: Door het bieden van een gestandaardiseerde manier om gegevens over gezondheid en functioneren te verzamelen, ondersteunt de ICF beleidsvorming, epidemiologisch onderzoek en de evaluatie van interventies. Het helpt bij het identificeren van gezondheidsproblemen op bevolkingsniveau en bij het ontwikkelen van strategieën om deze aan te pakken.
6. Onafhankelijkheid en participatie: de ICF benadrukt het belang van participatie in dagelijkse activiteiten en de rol van omgevingsfactoren bij het bevorderen van of belemmeren van deze participatie. Dit helpt bij het identificeren van barrières en het ontwikkelen van strategieën om inclusie en onafhankelijkheid te bevorderen.
7. Aanpasbaarheid en herziening: de ICF is flexibel en kan worden aangepast en herzien om te voldoen aan de veranderende behoeften van de gezondheidszorg en maatschappelijke ontwikkelingen. Dit maakt het een duurzaam en relevant hulpmiddel op lange termijn.

Kortom, de ICF werkt omdat het een gestructureerde, veelzijdige en aanpasbare manier biedt om gezondheid en functioneren te begrijpen en te verbeteren. Dit leidt tot betere zorgresultaten, effectiever beleid en een diepgaander inzicht in de complexiteit van gezondheid en welzijn.

De International Classification of Functioning, Disability and Health (ICF) is ontwikkeld door de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) als reactie op de behoefte aan een gestandaardiseerd systeem om het functioneren, de beperking en de gezondheid van mensen wereldwijd te beschrijven. Het ontwikkelingsproces begon in 1980 met de publicatie van de International Classification of Impairments, Disabilities, and Handicaps (ICIDH). Deze voorloper richtte zich voornamelijk op de negatieve aspecten van gezondheid en functionering.

Vanwege feedback over de beperkingen van ICIDH, startte de WHO in de jaren 90 van de vorige eeuw een uitgebreid revisieproces, waarbij experts, zorgverleners, gebruikers van gezondheidsdiensten en beleidsmakers uit verschillende landen betrokken waren. Dit proces omvatte meerdere consultatierondes, veldproeven en workshops om ervoor te zorgen dat de classificatie wetenschappelijk onderbouwd en praktisch toepasbaar was.

In 2001 resulteerde deze inspanning in de goedkeuring en publicatie van de ICF door de World Health Assembly. De ICF verschilt van zijn voorganger door een meer holistische benadering te bieden, die zowel de positieve als negatieve aspecten van gezondheid en functioneren omvat, en de nadruk legt op de interactie tussen individuen en hun omgeving .

Bron:

1. World Health Organization. (2001). International Classification of Functioning, Disability and Health (ICF).
2. Yvonne Heerkens. Contextualfactors-ICF–2013-05.doc.- Yvonne Heerkens, Dorine van Ravensberg, Hillegonda Stallinga, Marcel Post, Huib ten Napel, Marijke de Kleijn-de Vrankrijker. Personal factors in the ICF: Dutch analysis and approach. WHO-meeting, Brasilia 2012, poster C159.- Yvonne Heerkens, Josephine Engels en Joost van der Gulden. Een pleidooi voor het gebruik van de International Classification of Functioning, Disability and Health (ICF) in de arbozorg. Pagina 69-82.
3. hetakc.nl
4. AD Academie

Best practices met ICF omvatten:

• Holistisch beoordelen van fysieke, mentale en sociale gezondheidsaspecten.
• Gebruik van gestandaardiseerde taal voor consistente communicatie.
• Multidisciplinaire samenwerking bevorderen.
• Focus op persoonsgerichte zorg en participatie.
• Regelmatig bijwerken en aanpassen aan nieuwe inzichten.
• Data gebruiken voor beleidsvorming en onderzoek.